Categorieën
Experiment

Is de aarde plat?

Hoe kan ik zelf aantonen dat de aarde niet plat is? Iemand stelde mij ooit deze vraag en eigenlijk vond ik die nog knap lastig te beantwoorden. Ik bedacht een experiment dat door iedereen zou kunnen worden uitgevoerd.

Historie van de platte aarde

Van oudsher dacht de mens dat de aarde een soort pannenkoek was met aansluitende de hemelkoepel met zon, maan en sterren. Deze platte aarde had dus een rand en een middelpunt of navel afhankelijk van de godsdienst gelegen in Jeruzalem of Mekka. De Griekse filosoof  Anaximander (600 vChr) was de eerste die deze platte aarde in een bolle grote ruimte (kosmos) plaatste. Pythagoras maakte de volgende stap en veronderstelde dat ook de aarde een bol was. Wel stond deze aardbol nog stil. Zij roteerde niet.

Tegenargumenten

Er zijn dus al ruim 2500 jaar twijfels over de platte aarde. Toch zijn er ook nu nog aanhangers van het denkbeeld, de zogenaamde flat-earthers. Vaak gedreven vanuit de bijbel betogen zij dat het gezonde verstand zegt dat de aarde plat is. Foto’s van de aarde vanuit de ruimte door de NASA zijn fake nieuws.

Toch zijn er al sinds de oudheid argumenten tegen de platte aarde. Ptolomaeus observeerde dat bergen bij nadering vanuit zee langzaam omhoog lijken te rijzen uit de zee. Andersom zakken scheepsmasten  bij zich verwijderende schepen langzaam in zee.  Ook een tegenargument is de veranderende sterrenhemel als je van noord naar zuid reist. Bij een maansverduistering tenslotte is de schaduw van de aarde altijd rond, wat bij een pannenkoek niet onder alle hoeken zou zijn.

Toch zijn bovenstaande experimenten nog best lastig uit te voeren: bergen hebben we niet, maansverduisteringen zijn zeldzaam, schepen varen niet altijd recht en de sterrenhemel is voor velen een raadsel. Hoe kunnen jij en ik nou eenvoudig de platte-aarde theorie falsificeren?

Experiment

Het idee is om aan te tonen dat objecten in de verte achter de horizon kunnen verdwijnen, hetgeen bij een platte aarde niet zou gebeuren. Daar worden ze slechts kleiner, maar ze kunnen niet door de aarde verborgen worden.

Voor het experiment is er allereerst een wateroppervlak nodig van minimaal 6 rechte kilometers waar je overheen kan kijken. Water is per definitie waterpas en volgt dus precies de kromming van de aarde (indien aanwezig). Je kunt denken aan een meer, de zee of het beste een recht kanaal zoals in het zogenaamde Bedford Level experiment, opgezet in de negentiende eeuw om de kromming van de aarde aan te tonen.

Ik heb zelf niet de beschikking over een bootje en een lang recht kanaal, dus ben ik naar Lauwersoog gegaan en keek over zee naar de jachthaven van Schiermonnikoog op ongeveer 6,5 kilometer afstand. Eerst filmde ik bovenop de zeedijk, die zeker meer dan vier meter hoog is. Daar zag ik met een zeer sterke zoom (50x) het volgende:

Jachthaven Schiermonnikoog vanaf Lauwersoog zeedijk.

Onder de vuurtoren zie je ettelijke drooggevallen bootjes op het wad liggen (het was eb).

Vervolgens liep ik in naar beneden om op ongeveer 50cm boven het water opnieuw te filmen:

Schiermonnikoog vanaf vlak boven zeeniveau.

Je ziet direct dat het zeewater voor de bootjes is geschoven, in flagrante tegenspraak met de platte aarde. Wel moet gezegd dat er een zeker vertroebeling van het beeld plaatsvindt als gevolg van waterdamp en het fata morgana effect boven de zee. Toch is heel duidelijk dat het water omhoog is gekomen ten opzichte van de vuurtoren, een direct gevolg van de bolling van de aarde. Je kunt gemakkelijk uitrekenen dat de bootjes ongeveer anderhalve meter onder de rand zijn gezakt. De masten zie je dus nog wel.

Conclusie

Het is mogelijk om als leek en niet-ruimtevaarder de platte-aarde theorie te ontkrachten. Een duidelijk (bijna) drijvend object voor een duidelijk referentiepunt en achter een lang wateroppervlak (meer dan 6km), een hoog en laag standpunt (minder dan 1m) en een verrekijker zijn voldoende. De winter is eigenlijk de beste tijd omdat dan de luchtspiegelingseffecten minder zijn. Het is niet eenvoudig maar: het is mogelijk!

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *